R U OK

ช่วงเวลาที่วิกฤตแบบนี้หลายคนอาจเจอความทุกข์ได้ง่ายๆ ทั้งเรื่องเล็ก เรื่องใหญ่ เรื่องที่แก้ไขได้ แก้ไขไม่ได้ จนบางครั้งรู้สึกว่าความทุกข์มันใหญ่เกินที่เราจะรับมือไหว R U OK ชวนนั่งลงพิจารณาความทุกข์นั้นอีกครั้ง เปลี่ยนมุมมองว่าชีวิตใช่เรื่องสมบูรณ์แบบ และความทุกข์ไม่ใช่ตัวร้าย แล้วเราจะพบว่าความทุกข์เป็นเรื่องธรรมชาติ เป็นส่วนหนึ่งของชีวิตที่เราต้องค่อยๆ เรียนรู้และรับมือกับมันไปตลอดชีวิต

ด้วยเหตุการณ์ปัจจุบันทำให้หลายคนรู้ว่ากำลังเกิดความเครียด แต่ไม่แน่ใจว่าสิ่งที่เป็นอยู่นั้นเราเครียดมากเกินไปไหม รับมือไหวหรือเปล่า ไปจนถึงเราจะรับมือกับความเครียดที่เกิดขึ้นนั้นได้อย่างไร R U OK ชวนคุยเรื่องวิธีการลดความเครียด ตั้งแต่เริ่มรับรู้ความเครียดที่อาจจับต้องได้ยาก สังเกตอาการทางกาย รวมถึงการจัดการอย่างเป็นขั้นตอน และเป็นรูปธรรม เผื่อว่าอย่างน้อยเราจะพอจะรับมือความเครียดที่เกิดขึ้นได้โดยไม่จมดิ่งกับมันไปเสียก่อน

หลายปีที่ผ่านมานี้ คงปฎิเสธไม่ได้ว่าภาวะซึมเศร้าเป็นหนึ่งในสาเหตุ ของอัตราการเสียชีวิตเพิ่มขึ้นเรื่อยๆในสังคมบ้านเรา แต่จริงๆ แล้วคนที่มีภาวะซึมเศร้าทุกคนไม่ได้อยากฆ่าตัวตาย และคนที่ฆ่าตัวตายทุกคนไม่ได้มีภาวะซึมเศร้า R U OK ชวน หมอเอิ้น-พิยะดา หาชัยภูมิ มาให้คำแนะนำ วิธีประคองใจของผู้ที่มีภาวะซึมเศร้า เพื่อที่จะได้รู้จักวิธีสร้างพื้นที่ปลอดภัยทางใจให้กันและกัน เรียนรู้วิธีการจัดการกับความรู้สึกของตัวเองตัวเองเมื่อต้องอยู่ร่วมกับผู้ป่วย รวมทั้งบทสนทนาใดบ้างที่เราสามารถพูดได้ เช่น บางคนเป็นกังวลที่จะถามผู้ที่มีภาวะซึมเศร้าเกี่ยวกับความตาย จริงๆ แล้วถามได้ไหม ถามอย่างไรเพื่อให้เข้าใจความรู้สึกของกันและกัน

ช่วงต้นปีแบบนี้หลายคนมักตั้ง New Year’s Resolutions ให้กับตัวเอง แต่ก็มักประสบปัญหาคือทำได้ไม่นานก็ล้มเลิก R U OK เอพิโสดนี้เลยอยากช่วยวางแผนให้ทุกคนทำปณิธานปีใหม่ให้สำเร็จ ตั้งแต่วิธีการเริ่มตั้งเป้าหมายให้ชัด ต่อสู้กับข้ออ้าง จนถึงการลงมือทำ เพราะทุกๆ พฤติกรรมของมนุษย์เมื่อปฏิบัติเป็นประจำ ก็สามารถกลายเป็นนิสัยดีๆ ที่เราต้องการได้เสมอ

เนื่องในวันที่ 10 กันยายน เป็นวันป้องกันการฆ่าตัวตายโลก R U OK ชวนสำรวจความคิดเกี่ยวกับความตายที่อาจลั่นขึ้นมาในหัว ว่าความคิดแบบไหนที่ยัง Healthy ความคิดแบบไหนที่ควรระวัง การวางแผนในช่วงบั้นปลายชีวิตกับความคิดอยากฆ่าตัวตายเหมือนกันหรือไม่ และเมื่อคนรอบข้างยกประเด็นความตายมาปรึกษา เราควรใส่ใจอย่างไร Time index 01:58 คิดถึงความตายกับคิดอยากฆ่าตัวตายต่างกันอย่างไร 02:55 เราหลีกเลี่ยงการพูดถึงความตายเพราะกลัวเป็นเรื่องไม่มงคล 04:34 อยากฆ่าตัวตายคือการตั้งคำถามกับคุณค่าของชีวิตตัวเอง 09:00 ถ้าเพื่อนพูดถึงเรื่องความตาย อย่าเพิ่งปัดตก แต่ให้ตั้งใจฟัง 10:06 คิดถึงความตายแบบไหนที่ควรปรึกษาผู้เชี่ยวชาญ

อาการทางกายกับความรู้สึกทางใจสัมพันธ์กันอย่างที่เราคาดไม่ถึง หลายพฤติกรรมที่เราเห็นจึงมีสาเหตุลึกๆ ซ่อนอยู่ภายในจิตใจ โดยเฉพาะการกินที่เราทำกันอยู่ทุกเมื่อเชื่อวัน บางครั้งก็ควบคุมตัวเองไม่ได้ กินจนเกินความต้องการจนบางครั้งอาเจียนออกมา R U OK เอพิโสดนี้จึงชวนไปสำรวจเหตุผลทางใจว่า ทำไมถึงเกิดอาการกินแบบหยุดไม่ได้ ความรู้สึกอะไรที่ซ่อนอยู่หลังพฤติกรรมเหล่านี้ และหากอยากบำบัดรักษาจะมีโอกาสดีขึ้นไหม Time index 02:53 จินตนาการกับมโนเหมือนหรือต่างกันอย่างไร 03:05 เราจินตนาการกันมาตั้งแต่เด็กด้วยการเล่น 03:29 จินตนาการทำให้แรงปรารถนาลึกๆ ของมนุษย์ได้บริหาร 08:20 ถ้าเสียเวลาไปกับการมโนเกินไป ควรทำอย่างไร 09:22 บางคนแยกแยะเรื่องจริงกับเรื่องมโนได้ แต่ยับยั้งความรู้สึกไม่ได้ 11:35 แยกเรื่องจริงกับเรื่องมโนไม่ได้ อาจมีบุคลิกภาพที่ผิดปกติ

ในด้านจิตใจการจินตนาการหรือการมโนมีประโยชน์ตรงที่เราได้ทบทวนตัวเอง นำเอาแรงปรารถนาลึกๆ ที่ไม่สามารถทำได้ในชีวิตประจำวันออกมาบริหารคล้ายๆ กับการเล่นของเล่นในวัยเด็ก แต่ถ้าเริ่มแยกความจริงกับสิ่งที่จินตนาการไม่ออก ก็ควรได้รับการปรึกษาจากผู้เชี่ยวชาญ R U OK เอพิโสดนี้จึงชวนมาชี้เส้นแบ่งที่ว่า พร้อมทั้งชวนสำรวจอาการอื่นๆ ที่มาจากมโน Time index 02:53 จินตนาการกับมโนเหมือนหรือต่างกันอย่างไร 03:05 เราจินตนาการกันมาตั้งแต่เด็กด้วยการเล่น 03:29 จินตนาการทำให้แรงปรารถนาลึกๆ ของมนุษย์ได้บริหาร 08:20 ถ้าเสียเวลาไปกับการมโนเกินไป ควรทำอย่างไร 09:22 บางคนแยกแยะเรื่องจริงกับเรื่องมโนได้ แต่ยับยั้งความรู้สึกไม่ได้ 11:35 แยกเรื่องจริงกับเรื่องมโนไม่ได้ อาจมีบุคลิกภาพที่ผิดปกติ

ความรู้สึกไร้ค่า เป็นอารมณ์ที่เกิดขึ้นได้กับมนุษย์ทุกคน เมื่อกำลังเผชิญสถานการณ์ที่รู้สึกว่าตัวเองสามารถเป็นประโยชน์หรือแสดงศักยภาพได้เต็มที่มากกว่าที่เป็นอยู่ เช่น บางครั้งรู้สึกว่าเป็นพนักงานที่ไม่มีประโยชน์ต่อองค์กรเท่าที่ควร เป็นประชาชนที่ไม่สามารถขับเคลื่อนความเป็นไปของประเทศ หรือแม้แต่หน่วยเล็กๆ อย่างครอบครัวเราก็อาจรู้สึกไม่เป็นที่ต้องการ แต่สำหรับบางคน ความรู้สึกไร้ค่าก็เกิดขึ้นบ่อยจนชวนให้สงสัย R U OK เอพิโสดนี้เลยชวนสำรวจความไร้ค่าที่บางครั้งอาจมาจากเรื่องเล็กๆ ในครอบครัวที่มองข้าม แต่กลับส่งผลมากมายกับความรู้สึก พฤติกรรมที่ว่าคืออะไร และเราจะรู้เท่าทันตัวเองอย่างไรเมื่อเกิดความรู้สึกนี้ขึ้น Time index 02:08 ความรู้สึกไร้ค่าแสดงออกด้วยพฤติกรรมที่ไม่เหมือนกัน 03:47 ความรู้สึกไร้ค่าเป็นเรื่องปกติที่เกิดขึ้นได้กับทุกคน 04:25 ลึกๆ แล้วบางคนรู้สึกเป็นพนักงานที่ไม่ได้ทำประโยชน์ต่อองค์กร 04:55 บางคนแสดงความรู้สึกไร้ค่าด้วยความคิดที่ว่าไม่ทำคนเดียวก็ไม่เห็นเป็นไร 06:24 เด็กรับรู้ถึงคุณค่าผ่านเงินไม่ได้ 09:24 เด็กบางคนต้องแบกรับความรู้สึกว่าพ่อแม่ไม่แคร์มาจนโต 10:10 พื้นฐานของการอยู่ด้วยกันคือการสัมผัส…

“นี่ไม่ได้คิดอะไรเลย หน้ามันไปเองเฉยๆ” หลายคนอาจอธิบายทำนองนี้เมื่อถูกเพื่อนทักว่าหน้าเหวี่ยง แต่เคยถามตัวเองไหมว่าจริงๆ แล้วเรากำลังรู้สึกอะไร ความรู้สึกที่คิดว่าเก็บไว้ดีแล้วทำไมถึงเล็ดลอดออกมาจนอีกฝ่ายสังเกตได้ เพราะกายกับใจสัมพันธ์กันอย่างแยกไม่ออก R U OK เอพิโสดนี้จึงพาไปหาสาเหตุว่าทำไมอวัจนภาษาเล็กๆ น้อยๆ ถึงแสดงออกมาโดยที่เราไม่รู้ตัว และจะฝึกอย่างไรให้เรารู้จักจัดการภาษากายเพื่อให้เหมาะแต่ละสถานการณ์และผู้ที่เรากำลังจะสื่อสารด้วย Time index 01:19 ภาษากายมีผลต่อการสื่อสารมากที่สุด 02:01 ภาษากายคือภาษาแรกของมนุษย์ตั้งแต่เกิด 04:11 ร่างกายกับจิตใจโกหกกันไม่ได้ แต่เราแสดงออกไม่ได้ในทุกโอกาส 05:34 วิธีการฝึกควบคุมอารมณ์ สีหน้า และภาษากาย 08:10 Shadow Movement การเคลื่อนไหวร่างกายที่เราไม่รู้ตัวเพราะเชื่อมโยงกับจิตใต้สำนึก อย่างกะกดปากกาหรือเขย่าขา 11:50 การแสดงออกทางกายแบบไหนที่แสดงความไม่เห็นด้วย 12:48 เรามีการควบคุมการจัดวางร่างกายแค่ไหน, เรามีสติเท่าทันแค่ไหน และเรามีความสามารถบรรจุสภาวะความไม่เห็นด้วยในใจได้มากแค่ไหน ทั้งหมดฝึกกันได้ 13:21 คนหน้าเหวี่ยง หน้าดุ จริงๆ แล้วเขารู้สึกอะไร

แม้ความตายจะเป็นเรื่องธรรมชาติที่ทุกคนต้องประสบพบเจอ แต่การคิดถึงความตายบางครั้งอาจไม่ Healthy บางคนวางแผนช่วงสุดท้ายของชีวิตว่าจะเป็นไปอย่างไร บางคนคิดถึงวิธีการตายหรือแม้แต่หนทางการฆ่าตัวตาย R U OK เอพิโสดนี้เลยขอชวนทบทวนตัวเอง ว่าความคิดเกี่ยวกับความตายที่ลั่นขึ้นมาบ่อยๆ เป็นไปในลักษณะไหน และหากคนใกล้ชิดยกประเด็นความตายขึ้นสนทนา ควรทำอย่างไร Time index 01:58 คิดถึงความตายกับคิดอยากฆ่าตัวตายต่างกันอย่างไร 02:55 เราหลีกเลี่ยงการพูดถึงความตายเพราะกลัวเป็นเรื่องไม่มงคล 04:34 อยากฆ่าตัวตายคือการตั้งคำถามกับคุณค่าของชีวิตตัวเอง 09:00 ถ้าเพื่อนพูดถึงเรื่องความตาย อย่าเพิ่งปัดตก แต่ให้ตั้งใจฟัง 10:06 คิดถึงความตายแบบไหนที่ควรปรึกษาผู้เชี่ยวชาญ

ไม่ต้องรอให้ป่วยหรือใช้ชีวิตประจำวันไม่ไหว เราก็สามารถไปพบจิตแพทย์ได้แค่เริ่มสงสัยในตัวเอง ตั้งแต่อารมณ์ไม่มั่นคง ทำงานผิดพลาดซ้ำๆ หรือรู้สึกเบื่อ R U OK เอพิโสดนี้จะพาไปสำรวจอาการต่างๆ ที่ดูเหมือนเล็กน้อย แต่จริงๆ แล้วอาจเป็นจุดตั้งต้นของความเจ็บป่วยทางใจ จนถึงเมื่อมีคนใกล้ชิดไปพบแพทย์ เราควรปฏิบัติตัวอย่างไรให้ไม่กระทบกระเทือนจิตใจและก้าวผ่านสถานการณ์นี้ไปพร้อมๆ กัน Time Index 01:50 สัญญาณเล็กๆ น้อยๆ เหล่านี้ก็ไปพบจิตแพทย์ได้ 08:02 หากคนรอบตัวต้องพบจิตแพทย์ เราควรดูแลกันอย่างไร อ่านเนื้อหาของเอพิโสดนี้ได้ที่ https://thestandard.co/podcast/ruok37/

ความรู้สึกหนึ่งที่มนุษย์เราต้องเผชิญคือความเหงา เด็กบางคนเหงาที่ไม่มีเพื่อนเล่น ผู้ใหญ่บางคนเหงาเพราะว่างเปล่าไม่มีใครมาเติมเต็ม และถ้าเคยสังเกต ความเหงาไม่ได้ขึ้นอยู่กับปริมาณคนข้างกาย เพราะบางครั้งอยู่ท่ามกลางคนมากมายก็ยังเหงา R U OK เอพิโสดนี้จะพาไปทำความรู้จักอารมณ์ที่เราคุ้นเคยอย่าง ‘ความเหงา’ พร้อมชวนสำรวจตัวเองว่าถ้าความเหงานำพาให้เราทำสิ่งที่ไม่คาดคิด เราจะยั้งตัวเองไม่ให้เกิดพฤติกรรมนั้นอย่างไร Time index02:24 ความเหงาไม่ได้ขึ้นอยู่กับปริมาณคนที่อยู่ด้วย03:19 ความเหงามาจากไหน04:25 จริงๆ แล้วความเหงาอยู่กับเราตลอดเวลา07:51 ความเหงาและความแปลกแยกทั้งต่างและสัมพันธ์กัน11:39 การสังเกตเป็นจุดเริ่มต้นของการดูแลตัวเองอ่านเนื้อหาของเอพิโสดนี้ ได้ที่ https://thestandard.co/podcast/ruok20/

ทุกคนคงเคยมีเพื่อนหรือเพื่อนร่วมงานคนหนึ่งที่ ‘เป๊ะ’ ไปเสียทุกอย่าง ต้องมาตรงเวลา ต้องกินอาหารให้ตรงเวลา ทำงานต้องสมบูรณ์ มีแบบแผนชีวิตที่ชัดเจนว่าแต่ละวันต้องทำอะไร ความเป๊ะนั้นอยู่ในพื้นที่ของเขาไม่เดือดร้อนใคร แต่บางครั้งคนรอบข้างอย่างเราก็อาจเกร็งและอึดอัดได้ R U OK เอพิโสดนี้เลยอยากชวนทำความเข้าใจนิสัย ‘เป๊ะ’ ของเพื่อนว่ามีสาเหตุมาจากอะไร และในขณะเดียวกันหากตัวเองเป็นคนที่เป๊ะจนคนอื่นอึดอัดอย่างนี้ เราจะเริ่มต้นคลี่คลายตัวเองอย่างไรได้บ้าง Time index01:44 บางคนมีวินัยกับตัวเองมากๆ ก็มีผลกับคนรอบข้าง03:46 เป๊ะในความสัมพันธ์อาจมีผลกับชีวิตคู่05:21 ทั้งงานและความสัมพันธ์ควรมีความยืดหยุ่น06:30 บางคนไม่ยืดหยุ่นแม้แต่กับตัวเอง10:17 จะเริ่มยืดหยุ่นบ้างอย่างไรดีอ่านเนื้อหาของเอพิโสดนี้ ได้ที่ https://thestandard.co/podcast/ruok36/

เคยสังเกตไหมว่า เมื่อเจอสถานการณ์กดดันคนเรามีการรับมือที่แตกต่างกัน บางคนหัวเราะใส่ บางคนร้องไห้ บางคนโวยวาย แต่บางคนตัวสั่นงันงก ล่ก ลน จนไม่เป็นตัวของตัวเอง R U OK เอพิโสดนี้จะชวนลงลึกไปถึงวิธีการเผชิญหน้ากับความกดดันของแต่ละคนว่าทำไมถึงแตกต่างกัน พร้อมทั้งเทคนิคฝึกฝนตัวเองอย่างเป็นขั้นตอน เพื่อสร้างความมั่นใจ เมื่อต้องพูดต่อหน้าคนจำนวนมากTime index02:00 ทำไมเราถึงมีวิธีการรับมือกับความกดดันแตกต่างกัน02:43 ทำไมบางคนถึงลนเมื่อเจอความกดดัน04:20 ประสบการณ์และการเลี้ยงดูมีผลต่อการรับความกดดัน05:39 วิธีการรับมือกับความประหม่าเมื่อต้องพูดต่อหน้าคนเยอะๆ อ่าน shownotes ได้ที่ https://thestandard.co/podcast/ruok34/

ทุกวันนี้เราคุ้นเคยกับคำว่า Bully มากขึ้น แต่กลับรู้เพียงคร่าวๆ ว่าคือการกระทำความรุนแรง อาจมีเรื่องชกต่อย ด่าทอ การประจานทางโซเชียลมีเดีย แต่ความเป็นจริงแล้ว Bully กินความกว้างและสร้างผลกระทบทางความรู้สึกมากไปกว่านั้นR U OK เอพิโสดนี้จะมาลงรายละเอียดว่าการกระทำแบบไหนที่เรียกว่า Bully สถานการณ์ไหนที่อาจเข้าข่ายความรุนแรง เพราะไม่ว่าเราหรือใครต่างก็สามารถตกเป็นเหยื่อและเป็นผู้กระทำอย่างไม่รู้ตัวTime index01:49 การ Bully ไม่ใช่แค่ความรุนแรงทางกาย 04:03 มนุษย์เราฝึกการเล่นกับคนอื่นมาตั้งแต่เด็ก05:31 การ Bully บางครั้งก็มาในนามของความรัก ความเอ็นดู ความเป็นผู้ใหญ่07:48 เราเจอการ Bully มาตั้งแต่เด็กจนถึงตอนโต09:11 Cyber Bullying ก็สร้างบาดแผลในใจได้ไม่ต่างกัน13:40 เราต้องหยุดวงจร Bullyอ่าน shownotes ได้ที่ https://thestandard.co/podcast/ruok31/

R U OK เอพิโสดนี้มาจะชวนคุยกันถึงพฤติกรรมการเข้าไปแก้ไขข้อมูลหรือคำผิดของคนอื่น ที่ปฏิเสธไม่ได้ว่าอีกฝ่ายผิดจริงๆ แต่บางครั้งจังหวะหรือวิธีการอาจสร้างความรู้สึกเสียหน้าและอับอาย เราไม่ได้ตัดสินว่าใครผิดหรือถูก แต่จะมาร่วมค้นหากันว่าอะไรเป็นสาเหตุที่ผลักให้คนคนหนึ่งไปแก้ไขคนอื่น ส่วนอีกฝ่าย อะไรเป็นสาเหตุที่ทำให้ไม่รู้ตัวว่าสะกดผิดหรือให้ข้อมูลผิด และทั้งสองฝ่ายจะอยู่ร่วมกันอย่างไรให้เข้าใจกัน Time index03:54 ที่มาของการจับผิดมาจากรู้สึกการได้รับอำนาจควบคุมความถูกต้อง04:47 ร่วมกันแสดงความเห็นว่าถ้ามีคนพูดผิดจะแก้ไขไหม08:29 การเขียนวรรณยุกต์ให้ถูกต้องคือเรื่องทักษะ11:00 อย่าเห็นเพียงการกระทำของตัวเองที่ไปแก้ แต่ให้นึกถึงคนตรงหน้าด้วย12:42 ลองก้าวข้ามผ่านความผิดพลาดของตัวและคนอื่น14:41 จะร่วมงานกับคนชอบแก้ไขคนอื่นอย่างไรอ่าน shownotes ได้ที่ https://thestandard.co/podcast/ruok30/

ความรัก ความสัมพันธ์ เป็นสิ่งที่ปรารถนาของใครหลายคน แต่สำหรับบางคนเมื่อเริ่มต้นความสัมพันธ์กลับมีอาการเครียด ประหม่า จนบางครั้งชิ่งหายไปเสียดื้อๆ เลยก็มี ​R U OK เอพิโสดนี้จะมาแชร์ประสบการณ์ของความกลัวเมื่อต้องเริ่มต้นความสัมพันธ์ว่าส่วนใหญ่มีสาเหตุมาจากอะไร และถ้าอยากเริ่มต้นใหม่จะบอกตัวเองอย่างไรให้ก้าวข้ามความกลัวที่มีTime index04:00 อาการกลัวความสัมพันธ์08:36 ที่มาของอาการกลัวความสัมพันธ์09:43 ประสบการณ์ในอดีตที่ไม่ดีก่อให้เกิดอาการกลัวความสัมพันธ์ได้11:22 ถ้าอยากก้าวข้ามความกลัวนั้นทำอย่างไร14:20 ถ้าก้าวข้ามไม่ได้ก็ไม่เป็นไร แค่เรารู้จักตัวเอง15:40 อยากมีความรักแต่ก็กลัวความสัมพันธ์ นักจิตวิทยา นักจิตบำบัดช่วยได้อ่าน shownotes ได้ที่ https://thestandard.co/podcast/ruok28/

ความอิจฉาเป็นอารมณ์ที่น่าสนใจอยู่อย่างหนึ่งคือ เมื่อคนเราเกิดความรู้สึกนี้ขึ้น มักไม่ค่อยยอมรับตัวเองว่ากำลังอิจฉา ทั้งๆ ที่คือธรรมชาติของมนุษย์ที่ใครๆ ก็เป็นกันได้R U OK เอพิโสดนี้จะมาแจกแจงให้เห็นว่าพฤติกรรมไหนที่เรียกว่าอิจฉา สาวไปถึงสาเหตุว่าเกิดขึ้นจากอะไร และถ้าความรู้สึกนี้มันผุดขึ้นในใจเราจะจัดการมันอย่างไรดีTime index01:50 ความอิจฉาคือธรรมชาติของมนุษย์03:49 ความอิจฉาคือเรื่องธรรดาของครอบครัวที่โตมากับพี่น้อง05:07 อิจฉาไม่ใช่ความผิด แต่จะผิดที่วิธีรับมือกับความอิจฉา10:37 ความอิจฉาระงับได้ด้วยการรู้จักยอมรับความแตกต่าง14:07 เราจะจัดการความอิจฉาที่เกิดขึ้นอย่างไรอ่าน shownotes ได้ที่ https://thestandard.co/podcast/ruok26/

ถ้าสังเกตคนรอบตัวจะพบว่ามีเพื่อนบางคนที่เซนสิทีฟ และร้องไห้ง่ายเป็นพิเศษ บางครั้งอ่อนไหวต่อสภาพแวดล้อม ทั้งเสียงที่ดัง แสงที่จ้าจนชวนสงสัยว่าเขาเป็นอะไรR U OK เอพิโสดนี้จึงชวนมาทำความเข้าใจคนอ่อนไหวว่าที่เป็นแบบนี้ป่วยไหม มีวิธีการสังเกตตัวเองอย่างไร และถ้าเซนสิทีฟจนซึมซับบรรยากาศรอบข้างได้ง่ายๆ จะสร้างเกราะให้ความรู้สึกตัวเองอย่างไรให้ใจแข็งแรงTime index02:54 การร้องไห้ไม่ใช่สัญลักษณ์ของความอ่อนแอเสมอไป04:40 อ่อนไหวง่ายไม่ได้ป่วย แต่เป็นบุคลิกภาพแบบ Highly Sensitive Person07:44 มนุษย์สามารถตัดปรับลดเพิ่มพฤติกรรมได้หมด ถ้าเราอยากทำ10:25 ถ้าซึมซับบรรยากาศรอบข้างได้ไวเกินไป เราต้องหาฟิลเตอร์ให้ตัวเองอ่าน shownotes ได้ที่ https://thestandard.co/podcast/ruok21/

จะด้วยความก้าวหน้าของเทคโนโลยีหรืออะไรก็ตามที่เอื้อให้ทุกวันนี้เราทำงานได้ทุกที่ทุกเวลา ทำงานกันหามรุ่งหามค่ำ จนบางครั้งก็อาจสงสัยตัวเองว่าที่เป็นอยู่นั้นเรากลายเป็นคนบ้างานไปแล้วหรือเปล่าR U OK เอพิโสดนี้ ปอนด์ ยาคอปเซ่น ชวน ดุจดาจ วัฒนปกรณ์ นักจิตบำบัดด้วยการเคลื่อนไหว มาหาจุดสังเกตว่าแค่ไหนถึงเรียกว่าบ้างาน คนที่ให้ความสำคัญกับงานจนไม่สนใจชีวิตด้านอื่นเขาเหล่านั้นต้องการอะไร และถ้าอยากจูนชีวิตใหม่เราจะเริ่มจัดตารางอย่างไรให้มีคุณภาพTime index02:11 อาการบ้างานสังเกตจากผลกระทบ 3 ด้าน08:23 ทำไมคนเราถึงบ้างาน12:00 เราจะปรับตารางชีวิตให้ดีขึ้นได้อย่างไรอ่าน shownotes ได้ที่ https://thestandard.co/podcast/ruok17/

มารู้จักคำว่า INTROVERT อีกครั้งว่าจริงๆ แล้วคนที่มีบุคลิกภาพแบบนี้ถือว่าป่วยไหม ทำไมถึงอยู่กับคนเยอะๆ แล้วเหมือนโดนดูดพลัง บางคนเลยเลือกมีความสุขกับการอยู่เงียบๆ คนเดียว แล้วถ้าเก็บตัวหนักขึ้นจะกลายเป็นคนต่อต้านสังคมหรือเปล่า R U OK เอพิโสดนี้เลยนชวนมาทำความเข้าใจ และจะอยู่กันอย่างไรหากเพื่อนมีธรรมชาติแบบนี้Time Index03:07 Introvert คืออะไร05:47 Introvert กับ Extrovert จะอยู่ร่วมกันได้อย่างไร09:33 ข้อดีของ Introvert15:03 Introvert เกี่ยวข้องกับการปลีกตัวคนเดียวแค่ไหน17:44 Introvert พร้อมเปิดตัวเองในสิ่งแวดล้อมที่ถูกต้อง19:55 การอยู่ร่วมกันของ Introvert และ Extrovert25:40 Introvert กับการเสี่ยงเป็นโรคต่างๆอ่าน Shownote ได้ที่ https://ruok.podbean.com/e/ruok03/

โกหก ถือเป็นพฤติกรรมที่ใครๆ ก็เคยทำ บางคนโกหกเพื่อให้คนอื่นสบายใจ โกหกเพราะกลัวความผิดหวัง และมีบางคนที่โกหกเพื่อเอาตัวรอดอยู่เป็นประจำ แถมไม่ได้รู้สึกผิดในสิ่งที่ตัวเองทำด้วยR U OK เอพิโสดนี้ ปอนด์ ยาคอปเซ่น และ ดุจดาว วัฒนปกรณ์ นักจิตบำบัดด้วยการเคลื่อนไหว เลยหยิบประเด็นเรื่องการโกหกมาวิเคราะห์ถึงแรงจูงใจ การโกหกส่งผลต่อความสัมพันธ์อย่างไร และพฤติกรรมนี้คืออาการทางจิตเวชอะไรที่เราควรสังเกตบ้างTime Index03:03 เคสตัวอย่างของการถูกคนโกหก09:26 ทำไมคนเราชอบโกหก14:06 แรงจูงใจในการโกหก24:18 ทำไมเราจึงเลือกการโกหกมากกว่าเผชิญหน้ากับความจริง31:41 ถ้าอยากเลิกโกหกทำอย่างไร34:25 รับมือกับคนชอบโกหกอย่างไรอ่าน Shownote ได้ที่ https://thestandard.co/podcast/ruok10/

หันไปทางไหนเราก็มีโอกาสเจอคนออกคำสั่ง เราเจอพ่อแม่สั่งให้ทำโน่นทำนี่ บางครั้งก็โดนบังคับทั้งที่เราเองไม่อยากทำ พอเข้าโรงเรียนก็เจอรุ่นพี่ เจอครู ที่บังคับขู่เข็ญ จนถึงโตเป็นผู้ใหญ่เรายังมีสิทธิเจอเจ้านายจอมบงการที่ไม่ฟังลูกน้อง R U OK เอพิโสดนี้ ปอนด์ ยาคอปเซ่น ชวน ดุจดาว วัฒนปกรณ์ นักจิตบำบัดด้วยการเคลื่อนไหว มาหาคำตอบว่าภายใต้คำสั่ง ในด้านจิตวิทยาเกิดขึ้นจากอะไร เราสามารถเปลี่ยนแปลงอะไรเขาได้ไหม และถ้าเราต้องอยู่ร่วมกับคนที่ชอบออกคำสั่งเป็นประจำจะทำอย่างไรให้สงบสุขTime index01:51 ภาวะความเป็นผู้นำและการชอบออกคำสั่งคนอื่น05:52 เราเองก็ชอบออกคำสั่งกับบางคน และบางเวลา10:27 ชอบออกคำสั่งเป็นบุคลิกภาพหรือเป็นโรค14:06 เลิกใช้คำว่า ‘ทำไม’ แต่ลองเปลี่ยนเป็น ‘อะไร’ 19:34 เพราะอะไรคนถึงชอบออกคำสั่งคนอื่น23:35 ถ้าเราอยู่ร่วมกับคนชอบออกคำสั่งจะทำอย่างไร26:06 วิธีแก้นิสัยชอบออกคำสั่งอ่าน shownotes ได้ที่ https://thestandard.co/podcast/ruok15/

นอกจากอารมณ์และความรู้สึกแล้ว ‘ความคิด’ ก็เป็นอีกหนึ่งสิ่งสำคัญพื้นฐานในการมีสุขภาพจิตที่ดี โดยเฉพาะความคิดที่เราจับได้ยาก นั่นคือความคิดที่มีต่อตัวเอง หลายครั้งที่เรามีความคิดต่อตัวเองในลักษณะของการตำหนิ ทำร้าย หรือโทษตัวเองโดยที่เราไม่ทันระวังรู้ตัว R U OK Medley เซ็ตนี้จึงอยากชวนลองใช้เวลาอยู่กับตัวเองนิ่งๆ สำรวจความคิดที่มีต่อตัวเองว่าเป็นอย่างไร พร้อมกับการค่อยๆ ปรับความคิดให้ลองฝึกใจดีกับตัวเองดูบ้าง ลดการดุด่าตัวเองซ้ำเมื่อทำผิดพลาดหรือไม่เป็นไปอย่างที่ต้องการ การฝึกใจดีกับตัวเองแบบนี้อาจนำไปสู่สิ่งที่เราคิดไม่ถึง อย่างการ ‘รักตัวเอง’ ได้ในอนาคต

รับชมทาง YouTube R U OK เอพิโสดสุดท้ายในซีรีส์ Mindset อยากชวนคุยเรื่องความสำเร็จ คำที่เป็นเส้นชัย เป็นเหมือนเป้าหมายที่ต้องเดินทางไปให้ถึง แต่สำหรับบางคนแล้วยิ่งเดินทางเป้าหมายยิ่งห่างไกล จนตั้งคำถามว่าตกลงแล้วความสำเร็จคืออะไรกันแน่ R U OK เลยอยากตั้งคำถามกับคำว่าประสบความสำเร็จอีกครั้ง เราต้องวางสิ่งนี้ไว้เป็นเป้าหมายชีวิตหรือไม่ ถ้าความสำเร็จไม่ใช่จุดที่เราจะเดินทางไป ซึ่งอาจขัดกับบรรทัดฐานของสังคม เราจะทำอย่างไร รวมถึงวิธีอิสระตัวเองจากคุณค่าที่ตัวเองโอบกอดมานาน

รับชมทาง YouTube ไม่ว่าจะอยู่ในช่วงวัย อาชีพ ความสัมพันธ์แบบไหนก็ไม่สามารถหลีกหนี ‘ปัญหา’ ได้พ้น หรือแม้ว่าจะหลีกเลี่ยงแค่ไหน สุดท้ายแล้วทุกชีวิตก็ต้องกลับมาแก้ปัญหาไม่ว่าจะผลลัพธ์จะออกมาเป็นอย่างไรก็ตาม แต่หลายครั้งปัญหาก็ทำให้เรารู้สึกทุกข์จนอยากจะหลบหนีไปเรื่อยๆ จนเกือบลืมว่าไม่ว่าจะอย่างไร ปัญหาก็ไม่มีวันหายไป R U OK วันนี้เลยขอแชร์วิธีที่จะทำให้ระหว่างที่อยู่ในการ ‘ฮึบ’ มีวิธีอะไรบ้างที่จะทำให้เรามีแรงกลับมารับมือกับปัญหา ด้วยสภาพจิตใจที่มั่นคงและแข็งแรงกว่าเดิม

ในช่วงเวลาที่ต้องโฟกัสกับ ‘หน้าที่’ และ ‘ความรับผิดชอบ’ ของตัวเอง ทั้งวัยเรียนที่ต้องเรียนหนังสือ พ่อ-แม่ที่ต้องหาเงินมาเลี้ยงดูลูก หรือสามี-ภรรยาที่ต้องทำงานเพื่อความก้าวหน้ามั่นคงของครอบครัว มีสิ่งหนึ่งที่หลายคนอาจละเลยนั่นคือเรื่องของ ‘ความสัมพันธ์’ ในทางจิตวิทยา ความสัมพันธ์ที่แข็งแรงคือพื้นฐานสำคัญที่ทำให้ผ่านช่วงเวลาที่ยากลำบากไปได้ ฉะนั้นแล้วการทำหน้าที่เพียงอย่างเดียวอาจไม่เพียงพอให้ชีวิตราบรื่นและแข็งแรง R U OK เอพิโสดนี้เลยอยากชวนกลับมาทบทวนดูว่า ความสัมพันธ์ของเรากับคนรอบข้างยังแข็งแรงดีอยู่ไหม เพื่อให้ความสัมพันธ์ยังเป็นตาข่ายที่แน่นหนา รองรับเรายามร่วงหล่นและผ่านพ้นช่วงเวลาวิกฤตไปด้วยกัน

เคยสำรวจตัวเองกันไหมว่าบางครั้งที่ ‘เลือก’ หรือ ‘ไม่เลือก’ ทำอะไร ลึกๆ แล้วอาจมาจากความคิดที่ไม่อยากทำให้พ่อแม่เสียใจ ซึ่งสาเหตุหนึ่งของ Mindset นี้เป็นไปได้ว่ามาจากการสื่อสารภายในครอบครัวที่ไม่ตรงไปตรงมา แถมทำให้อีกฝ่ายรู้สึกผิด หรือที่เรียกว่า Guilt Trip R U OK ชวนสำรวจของการเลือกตัดสินใจบางอย่างที่คำนึงถึงความรู้สึกของคนอื่น โดยเก็บความต้องการของตัวเองเอาไว้ว่ามีผลเสียอย่างไร ส่งผลถึงวัยผู้ใหญ่อย่างไร และเราจะมีวิธีสื่อสารอย่างไรบ้างที่จะทำให้เข้าใจโดยไม่ต้องทำร้ายกัน

การมองโลกเป็น 2 ขั้ว ดี-เลว, ถูก-ผิด, ใช่-ไม่ใช่ แม้ว่า Mindset นี้ไม่ได้มีปัญหาอะไร แต่การแยก 2 อย่างต่างขั้วชัดเจน อาจทำให้เราพลาดรายละเอียดซึ่งนำไปสู่ความเข้าใจอย่างถ่องแท้ โดยเฉพาะการพยายามเข้าใจมนุษย์ที่มีความซับซ้อนและไม่สามารถแยกทุกอย่างขาดกันอย่างชัดเจน R U OK อยากชวนสำรวจถึงที่มาของการมองโลกเป็น 2 ขั้ว ที่อาจเป็นไปได้ทั้งกลไกการป้องกันตัวเองหรือจากประสบการณ์ในวัยเด็ก และชวนให้เห็นถึงปัจจุบันว่าถ้าหากรู้ตัวว่ากำลังใช้ Mindset นี้อยู่แล้วนำไปสู่ความติดขัดซ้ำๆ การวางแว่นนี้ลงบ้างก็อาจทำให้เราเข้าใจในสิ่งที่เป็นจริงๆ มากขึ้น

รับชมทาง YouTube ความพยายามคือหนึ่งในคุณสมบัติที่หลายคนยึดถือว่าจะนำทางไปสู่ความสำเร็จ แต่เชื่อหรือไม่ว่าความพยายามกลับใช้ต้นทุนทั้งทางร่างกายและจิตใจไปอย่างมหาศาล R U OK จึงอยากชวนสำรวจว่า หากจะทำบางสิ่งบางอย่างให้ประสบผลสำเร็จ จำเป็นต้องใช้ความพยายามเสมอไปหรือไม่ เรามีทางเลือกอื่นที่นอกเหนือจากความพยายามหรือเปล่า เพราะการดูแลร่างกายและจิตใจของตัวเองก็เป็นสิ่งที่สำคัญไม่แพ้ความสำเร็จปลายทางเช่นกัน

รับชมทาง YouTube “คนรักกันไม่ควรมีความลับต่อกัน” ประโยคชินหูที่หลายคู่ใช้เป็นเหตุผลในการรู้เรื่องราวอีกฝ่าย จนกลายเป็นประเด็นให้ถกกันไม่จบสิ้นว่าแท้จริงแล้วในความสัมพันธ์ เราควรเหลือพื้นที่ส่วนตัวของตัวเองไว้แค่ไหน R U OK เชียร์ว่ามีทั้งสิ่งที่เราควรบอกและไม่ควรบอกกับคนที่อยู่ในความสัมพันธ์ และยังเชื่อด้วยอีกว่าไม่ว่าจะอยู่ในความสัมพันธ์รูปแบบไหน ทุกคนมีสิทธิ์ที่จะมีพื้นที่ส่วนตัว เพราะจะคงไว้ซึ่ง Self-Respect หรือการยอมรับนับถือของตัวเอง ชวนอีกฝ่ายตกลง ปรับตัวและเรียนรู้กันไป เพราะทุกคนควรมีพื้นที่ที่กลับไปเมื่อไรก็อบอุ่นใจและเป็นเจ้าของมันได้แบบเต็มๆ

รับชมทาง YouTube ‘คนที่ใช่ไม่ต้องพยายาม’ ประโยคสุดฮิตของความรักที่หลายคนเชื่อว่า ในชีวิตนี้จะมีใครสักคนเป็น ‘คนที่ใช่’ รออยู่ แต่ในเมื่อมนุษย์เปลี่ยนแปลงทุกวัน ‘คนที่เคยใช่’ ก็อาจกลายเป็นคนที่ไม่ใช่ได้ในวันข้างหน้า จิตวิทยาความรักความสัมพันธ์ใน R U OK เอพิโสดนี้ชวนดูแลรักษาความรักให้ ‘ใครคนนั้น’ ยังคงเป็นคนที่ใช่อย่างยาวนาน ด้วยการกลับไปสำรวจความสัมพันธ์ว่าตกลงแล้วเรารักกันที่อะไร ชวนมองหาคุณค่าที่สอดคล้องระหว่างกัน และการแสดงออกถึงความรักด้วยวิธีต่างๆ เพื่อให้ความรักกลายเป็นความเบิกบานทางใจและส่งเสริมให้เป็นขุมพลังหนึ่งในการใช้ชีวิต

ในปัจจุบันที่ทุกสิ่งทุกอย่างรอบตัวกลายเป็นคอนเทนต์ หลายคนอาจกังวลว่าจะเปิดรับสิ่งที่เกิดขึ้นทั้งหมดได้อย่างไร และหากพลาดก็อาจทำให้เป็นคนที่ไม่ทันเหตุการณ์และกลายเป็นคนตกยุค ภายใต้ความรู้สึกว่าตัวเองจะพลาดเหตุการณ์สำคัญ มันถูกซ้อนอยู่ด้วยความกลัวและความกังวล ทางออกสิ่งนี้คือนอกจากจะจัดการความรู้สึกกลัวและวิตกกังวลที่เกิดขึ้นแล้ว เราเองมีสิทธิ์ที่จะเลือกในการเปิดรับว่าเพียงพอที่จุดไหน เพราะเราคือคนเดียวที่จะสังเกตเห็นและรับรู้จุดพอดีที่ว่านั้น

เราอาจเคยได้ยินประโยคที่ว่า “ให้ยิ้มสู้รับกับปัญหา” จนเกิดความสงสัยว่าเราจะยิ้มได้อย่างไรในเมื่อข้างในมีแต่อารมณ์ที่ชวนให้ห่อเหี่ยวและไม่มีแรง เชื่อหรือไม่ว่า ‘การยิ้ม’ ช่วยนำพาอารมณ์บวกๆ ให้ร่างกายที่ซึมเซาหดหู่กลับมามีแรงขึ้นได้ เพราะมันจะนำพาประสบการณ์แห่งความสุขที่เคยได้รับกลับมาให้เรารู้อีกครั้ง นอกจากนั้นแล้วการยิ้มยังช่วยเพิ่มพลังอึด ฮึด สู้ หรือ Resilience ให้มีแรงจัดการกับอารมณ์และปัญหา ไม่ได้หมายความว่าให้ล้างอารมณ์ลบเหล่านั้นทิ้ง แต่การยิ้มทำให้เรามีพลังในการเข้าไปจัดการอารมณ์ลบๆ เหล่านั้นต่างหาก

เป็นธรรมดาที่มนุษย์ต้องการเห็นตัวเองมีคุณค่า แต่บางครั้งเรามักพาตัวเองไปพึ่งพิงสิ่งอื่น และใช้สิ่งที่ว่านั้นวัดคุณค่าของตัวเอง โดยเฉพาะเรื่อง ‘งาน’ เมื่อมีงานก็ทำให้รู้สึกมั่นคงทางใจ และสะท้อนว่าตัวเองมีคุณค่า R U OK อยากชวนให้มองเห็นว่า บางครั้งสิ่งที่เราใช้วัดคุณค่าของตัวเอง ก็วกกลับมาทำร้ายเราให้เจ็บปวดทั้งกายใจ และเป็นเราเองนี่แหละที่ไม่ยอมปล่อยมือ แล้วเพราะอะไรเราจึงไม่ยอมปล่อยมือจากสิ่งที่ทำให้เจ็บปวด ล็อกทางใจและคุณค่าที่เราวางไว้อยู่ตรงไหน เอพิโสดนี้อาจชวนให้มองเห็น แต่ทั้งหมดคุณต้องลงมือทำด้วยตัวเอง

แม้จะเป็นความจริงที่ว่า การพูดให้เจ็บแล้วจำ จะทำให้อีกฝ่ายตระหนักและจำสิ่งที่ต้องการสื่อสารได้จริง แต่สิ่งที่ฝากไว้มากกว่านั้นคือบาดแผลที่ฝังใจ และอาจเปลี่ยนความคิด พฤติกรรมของคนคนหนึ่งไปเลยก็ได้ R U OK ชวนให้เห็นที่มาของมายด์เซ็ตของการพูดให้เจ็บแล้วจำที่อาจมีต้นเหตุจากการส่งต่อแนวคิดรุ่นต่อรุ่นเพราะใช้ได้ผล แต่เพราะโลกใบนี้มีทางเลือกมากกว่านั้น เราอาจไม่จำเป็นต้องสร้างบาดแผล เพียงเพราะต้องการให้อีกฝ่ายเข้าใจ ฉะนั้นจะมีวิธีอะไรอีกบ้างที่สามารถสื่อสารให้เข้าใจ โดยไม่สร้างร่องรอยทางใจและไม่กระทบต่อความสัมพันธ์

สภาพแวดล้อมและสังคมที่คนแต่ละคนหรือแต่ละเจเนอเรชันให้คุณค่านั้นอาจไม่เหมือนกัน บางคนอาจให้ความสำคัญกับความสงบเรียบร้อย หากแต่บางคนอาจให้ความสำคัญกับความแตกต่างหลากหลายและความเป็นมนุษย์ ซึ่งแน่นอนว่าเมื่อความเห็นไม่เหมือนกัน อาจนำไปสู่ความขัดแย้งกันได้ R U OK ชวนหาวิธีของตัวเองในการอยู่ร่วมกันกับความเห็นต่าง เพราะความเห็นที่ต่างกันอาจไม่จำเป็นต้องโน้มน้าวให้คิดเหมือนกัน และไม่จำเป็นต้องลดทอนคุณค่าของอีกฝ่าย แต่การสื่อสารอย่างสันติและการเคารพในสิ่งที่อีกฝ่ายให้คุณค่า อาจเป็นทางออกของการอยู่ร่วมกัน

ปัญหาด้านความสัมพันธ์ที่พบเจอในวัยผู้ใหญ่เชื่อหรือไม่ว่าส่วนใหญ่เกิดจากความไว้ใจ (Trust) ที่เกิดจากการเลี้ยงดูที่แตกต่างกัน ความไว้ใจจึงเป็นเหมือนรากในการแสดงออกถึงความวางใจ หวาดระแวง หรือไม่เชื่อใจทั้งคนอื่นและตัวเอง R U OK ชวนสำรวจ ‘Trust Issue’ ว่าถูกแสดงออกผ่านมิติของการใช้ชีวิต การทำงาน ความสัมพันธ์อย่างไร และถ้าหากอยากลองฝึกไว้ใจตัวเองและคนอื่นสามารถเริ่มต้นได้อย่างไรบ้าง เพราะนี่อาจเป็นเครื่องมือที่ช่วยคลี่คลายปัญหาความสัมพันธ์ที่ดูยากแสนยากก็ได้

หลายคนหลีกเลี่ยงที่จะพูดถึงความเศร้าหรือเรื่องที่เป็นทุกข์ เพราะเกรงว่าจะทำให้ทุกข์มากขึ้น แต่ในความเป็นจริงแล้ว การค่อยๆ เผชิญหน้าจะทำให้ความเศร้านั้นเบาบางลง เมื่อความเศร้าเป็นเรื่องที่ทุกคนต้องพบเจอไม่วันใดก็วันหนึ่ง R U OK อยากชวนทำความคุ้นเคยความเศร้าด้วยการเผชิญหน้าอย่างกล้าหาญ เพราะยิ่งอยู่ในความเศร้าได้นานเท่าไร กล้ามเนื้อทางใจจะเพิ่มความแข็งแรงในการรับมือ และวันหนึ่งเราจะพบวิธีในการออกจากหลุมเศร้าด้วยรูปแบบของตัวเอง

แม้ความหวังจะเป็นแรงผลักดันสำคัญที่ทำให้เรามีแรงออกไปสู้อุปสรรคและเอาชนะปัญหาต่างๆ ได้ แต่ในทางกลับกัน การมีความหวังเพียงอย่างเดียวก็อาจกลายเป็นกับดักและกั้นไม่ให้นำไปสู่การลงมือทำ R U OK ชวนดูความหวังว่ามันทำงานกับจิตใจเราอย่างไรบ้าง ข้อดีข้อเสียของการมีความหวัง รวมถึงการประเมินความหวังในสถานการณ์ต่างๆ กับความเป็นจริงเพื่อนำไปสู่การลงมือทำ เพราะแท้ที่จริงแล้วเรามีพละกำลังและอำนาจในการควบคุมตัวเองมากกว่าการใช้ความหวังเพียงอย่างเดียว

แน่นอนว่าการทำความรู้จักตัวเองเป็นสิ่งที่ดี ที่เราจะชัดเจนว่าในสถานการณ์ต่างๆ เราต้องการอะไร เพื่อจะสื่อสารให้คนอื่นได้รับรู้ แต่เคยสงสัยไหมว่า ‘การรู้จักตัวเอง’ ที่ว่านั้น ‘ตัวเรา’ คือใครกันแน่ เพราะตัวตนของเราเปลี่ยนแปลงไปตลอดเวลา แล้วเราจะรู้ตัวตนที่แท้เราได้อย่างไร R U OK ชวนเข้าใจทฤษฎีเกี่ยวกับ ‘Self’ หรือ ‘ตัวตน’ ที่ท้ายที่สุดแล้วอาจไม่จำเป็นต้องรู้จักตัวตนที่แท้จริงก็ได้ เพราะตัวเราเองเปลี่ยนแปลงไปตลอดเวลา ไม่มีคำตอบที่ตายตัวและเสร็จสิ้น การทำความรู้จักตัวเองจึงเป็นเหมือนงานที่ไม่มีวันเสร็จ แต่ค่อยๆ ทำไป ออกไปใช้ชีวิต แล้วก็แวะกลับมาทบทวนตัวเอง ก็น่าจะเพียงพอแล้วในการหาคำตอบ

ในยุคที่หันไปทางไหนก็เจอแต่คนเก่ง คนที่ประสบความสำเร็จอยู่รอบตัวตลอดเวลา จนหลายคนตั้งคำถามกับการเป็น ‘คนธรรมดา’ ของตัวเองว่า เราต้องเก่งอะไรสักอย่างไหมชีวิตเราถึงจะอยู่รอดได้สังคมที่เต็มไปด้วยการแข่งขัน R U OK ชวนคิดอีกด้านว่า จริงๆ แล้วความเก่งอาจไม่ต้องเปรียเทียบ ไม่ต้องออกไปไขว่คว้า แต่แท้ที่จริงทุกคนมีความเก่งอยู่ในตัวเองอยู่แล้ว เพียงแต่เข้าไปค้นหามัน และทุกความเก่งที่เรามองไม่เห็นหรือรู้สึกไม่มีความหมาย สามารถประยุกต์ใช้ร่วมกันจนทำให้เกิดมูลค่าและทำให้เรามีชีวิตตั้งอยู่ได้

เชื่อหรือไม่ว่า Mindset บางอย่างที่เราใช้เลือกมอง ล้วนมีผลมาจากการเลี้ยงดูในวัยเด็ก ที่มีเสียงของพ่อแม่หรือผู้ปกครองบอก และเราก็ ‘เชื่อตาม’ เสียงเหล่านั้น หลายคนเท่าทันและจัดการเสียงเหล่านั้นได้ แต่อีกหลายคนลากพา ‘เสียง’ มาจนถึงตอนโต และใช้ตัดสินใจในสถานการณ์ปัจจุบัน แน่นอนว่าเสียงเหล่านั้นมันเคยใช้งานได้ดี แต่ก็ไม่ได้เสมอไป R U OK ชวนสังเกตและเท่าทันเสียงในอดีตที่มีผลต่อ Mindset พลิกดูว่าชุดความไหนยัง ‘เวิร์ก’ อยู่บ้าง เพราะการตั้งคำถามกับคนที่เลี้ยงดูมา ไม่ได้หมายความว่าเราจะไม่รักเขาเสมอไป

ประโยคที่ว่าชีวิตที่ดีคือชีวิตที่มีการวางแผน อาจเป็นจริงสำหรับผู้ที่อยากมองเห็นอนาคตของตัวเองเพื่อจะได้ใช้เวลาอย่างคุ้มค่า หากอีกด้านการวางแผนคือความเครียดที่มากดดันตัวเองเมื่อมันไม่ได้เป็นไปตามแผน แน่นอนว่าไม่มีความคิดไหนที่ผิดหรือถูก R U OK เลยอยากชวนสำรวจข้อดีข้อเสียของการวางแผนชีวิต ชวนดูว่าชีวิตที่เป็นไปตามแผนหรือปล่อยไปตามใจ แบบไหนที่เหมาะกับเรา และชวนทำความเข้าใจธรรมชาติของการวางแผนว่าไม่มีแผนไหนที่จะเป็นไปตามที่วางร้อยเปอร์เซ็นต์ เพราะคนที่วางแผนวันนี้กับคนที่ใช้ชีวิตจริงในวันข้างหน้าล้วนเป็นคนละคนกัน และไม่มีใครที่รู้ว่าอะไรจะเกิดขึ้นในอนาคต

Self-Esteem หรือการรับรู้คุณค่าในตัวเอง คือเครื่องมือหนึ่งที่ใช้วัดความแข็งแรงทางใจที่รู้จักกันอย่างแพร่หลายในช่วงไม่กี่ปีที่ผ่านมา จนบางคนก็อาจตั้งคำถามว่า ผิดไหมที่ไม่มี Self-Esteem เสียที เพราะว่าไม่ว่าพยายามเท่าไรความรู้สึกไม่มีคุณค่าก็ยังแวะเวียนมาเสมอ เพราะ Self-Esteem ไม่ได้เพิ่มกันในชั่วข้ามคืน R U OK เลยอยากชวนพลิก Mindset การ ‘ต้อง’ มี Self-Esteem ว่าอาจเต็มไปด้วยข้อดีก็จริง แต่ก็การบังคับให้ตัวเอง ‘ต้อง’ มี อาจมาสู่การกดดันตัวเอง เพราะ Self-Esteem ลดและเพิ่มได้ในทุกวันและหลายคนก็อยู่ในระหว่างทางเพื่อเรียนรู้การมีสิ่งนี้

รับชมทาง YouTube https://youtu.be/QX6AAXru_74 แม้ความคิดที่ว่า ‘ถ้าเลิกเปรียบเทียบแล้วชีวิตจะมีความสุข’ จะตรงกับความเชื่อของใครหลายคนที่พิสูจน์แล้วว่าจริง แต่ก็ชวนให้สงสัยว่ามนุษย์เราจะละไว้ซึ่งการเปรียบเทียบได้จริงหรือ เพราะการเปรียบเทียบเป็นธรรมชาติที่ติดตัวมนุษย์ และเป็นส่วนหนึ่งของการเข้าสังคมอย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้ R U OK ชวนพลิกมายด์เซ็ตเรื่องการเปรียบเทียบ ว่าแท้จริงแล้วความทุกข์ที่เกิดขึ้นอาจไม่ได้มาจากตัวการเปรียบเทียบเอง แต่มาจากความคิดที่เรามีต่อตัวเองที่เอาไปต่อท้ายการเปรียบเทียบต่างหากที่เป็นต้นเหตุของความทุกข์ รวมถึงชวนคิดว่านอกจากการเปรียบเทียบแล้ว เราจะทำอย่างไรเพื่อให้เห็นคุณค่าของตัวเองได้อีกบ้าง

รับชมทาง YouTube https://youtu.be/mWZdfY1JJbc ความอ่อนแอเป็นความรู้สึกหนึ่งที่หลายคนไม่พึงปรารถนา เพราะเมื่อไรที่ความอ่อนแอแวะเวียนมา จะนำพามาซึ่งความสั่นไหว เปราะบาง และบางครั้งดูไม่มืออาชีพ ไม่เหมาะกับบทบาทที่สวมอยู่ แต่ในเมื่อความอ่อนแอเป็นเรื่องธรรมชาติของมนุษย์ จะทำอย่างไรให้รับมือมันได้ R U OK ชวนพลิกมายด์เซ็ตเรื่องการเป็นผู้ใหญ่และความอ่อนแอ ว่าแท้จริงแล้ว ‘การอนุญาตให้ตัวเองได้อ่อนแอ’ อาจเป็นวิธีหนึ่งในการรู้จักและเข้าใจตัวเองได้ดีกว่าการปฏิเสธ เพราะความอ่อนแอไม่มีวันหมดไปจากใจเรา และท้ายที่สุดแล้วเราต้องดำเนินชีวิตไปพร้อมกับการแบกหลายๆ ความรู้สึกไปด้วย

R U OK ชวนสำรวจ Mindset เรื่องความกตัญญูที่เป็นวิธีปฏิบัติและค่านิยมที่แข็งแรงของสังคมไทยว่า ‘ลูกที่ดีต้องกตัญญู’ แต่ในเมื่อความกตัญญูคือ ‘ความรู้สึก’ ซึ่งขึ้นชื่อว่าความรู้สึกแล้ว มันเป็นสิ่งที่เกิดขึ้นได้เองโดยที่ไม่สามารถบังคับกันได้ ดังนั้นแล้ว หลายคนจึงเกิดความขัดแย้งในตัวเองเมื่อสิ่งที่รู้สึกและสิ่งที่คิดว่าควรทำไม่สอดคล้องตรงกัน จะทำอย่างไรเมื่อเกิดเหตุการณ์แบบนี้ขึ้น เพราะท้ายที่สุดแล้วความกตัญญูอาจไม่ใช่เครื่องมือเดียวที่จะยึดโยงสายสัมพันธ์ระหว่างคนในครอบครัวเอาไว้

“ต้องไปกินข้าว ปาร์ตี้แล้วล่ะ เขาอุตส่าห์ชวน” “ช่วยเขาทำงานหน่อย เราไม่ได้ลำบากอะไร” สถานการณ์ข้างต้นคือความเกรงใจที่อาจเกิดขึ้นได้กับใครหลายคน แน่นอนว่าความเกรงใจในมิติของการอยู่ร่วมกันในพื้นที่สาธารณะเป็นสิ่งที่พึงปฏิบัติ แต่ความเกรงใจอีกมิติที่ลึกลงไปแล้วอาจไม่ใช่ ‘ความเกรงใจ’ กำลังทำให้เราเบียดเบียนตัวเอง R U OK ชวนสำรวจว่า แท้จริงแล้วเรากำลังใช้คำว่า ‘เกรงใจ’ มาปิดบังความกลัวสูญเสียความสัมพันธ์ กลัวไม่เป็นที่รัก เราจะเซ็ตความตั้งใจใหม่ หันมาจัดการความกลัวแทนการเอาคำว่าเกรงใจมาปกปิดได้อย่างไร และมีวิธีไหนบ้างที่จะหัดปฏิเสธโดยไม่สูญเสียความสัมพันธ์

เราอาจเคยได้ยินมาว่าอารมณ์แบ่งเป็น 2 ด้าน คือ อารมณ์ด้านบวกและอารมณ์ด้านลบ แต่การนิยามด้วยวิธีดังกล่าวมักพาเราไปติดกับที่ว่า ลบ = ไม่ดี = ควรกำจัดทิ้ง ทั้งๆ ที่อารมณ์ที่เกิดขึ้นล้วนมีเหตุผลและเป็นส่วนหนึ่งของตัวเรา R U OK ชวนให้รู้จัก Wheel of Emotions ที่อยู่ในรูปแบบของวงล้อแล้วทำให้เห็นว่าไม่ว่าจะหมุนไปทางไหนทุกอารมณ์ล้วนมีคุณค่าเป็น 1 อารมณ์เท่าๆ กัน ไม่มีอารมณ์ไหนบวก ลบ หรือมีคุณค่ามากกว่ากัน เพียงแค่ยอมรับว่ามันเป็นส่วนหนึ่งของตัวเรา โอบกอดและทำความรู้จัก ก็จะนำพามาซึ่งการจัดการอารมณ์และการรู้เท่าทันตัวเองได้ในที่สุด